BİST Kapandığında Yönü Kim Belirliyor?

Gün içinde Borsa İstanbul'da (BİST) işlem yaparken veya değerli maden fonlarının fiyatlarını takip ederken piyasanın belli bir ritimde ilerlediğini görebilirsin. BİST seans saatleri içinde Asya ve Avrupa piyasaları açık olsa da ons altın veya gümüş nispeten daha sakin kalabilir. Ancak akşam saatlerine doğru, BİST kapanıp ekranlar karardıktan sonra işler bir anda değişebilir. Çünkü değerli metallerin asıl kalbi Türkiye'de değil, okyanusun ötesinde atıyor.

Yönü Kim Belirliyor? Londra ve New York Etkisi 

Altın ve gümüş piyasalarında fiyatın yönünü belirleyen iki devasa merkez bulunuyor: Londra ve New York. Londra borsası, "tezgahüstü" (OTC) işlemlerle dünyadaki fiziksel altının kalbiyken; New York'taki Comex borsası "kağıt üzerindeki" yani vadeli işlemlerin devasa hacmini yönetiyor.

Türkiye saatiyle 16:30 civarında Amerika piyasaları açıldığında, trilyonlarca dolarlık fonlar ve küresel oyuncular devreye giriyor. Bizim borsamız 18:00'de kapandığında, Amerika'da işlem hacmi adeta zirveye ulaşıyor. Ons fiyatlarındaki o sert kırılımlar veya ani geri çekilmeler genellikle bizim piyasamız kapandıktan sonraki bu zaman diliminde gerçekleşiyor. 

Bu yüzden altın fonu yatırımcıları, genellikle gündüz BİST'te gördükleri fiyattan ziyade, gece Amerikan piyasalarında oluşan kapanış fiyatından etkileniyor. Sabah uyandığında fonlarda veya gram altında karşılaştığın o "gap" (fiyat boşluğu), tam olarak bu saat farkından ve masadaki büyük oyuncuların gece mesaisinden kaynaklanıyor.

Oyunun Kuralını Masayı Kuran Belirler: Hunt Kardeşler ve Gümüş Perşembe 

Piyasaların yönüne New York ve Londra'nın nasıl karar verdiğini, hatta işler istedikleri gibi gitmediğinde kuralları nasıl tek bir gecede değiştirebildiklerini anlamak için tarihe, 1980 yılına bakabiliriz.

O yıllarda Amerikalı Hunt Kardeşler, dünyadaki serbest gümüşün neredeyse yarısını, üstelik büyük oranda borç (kaldıraç) kullanarak vadeli kontratlarla toplamışlardı. Gümüş fiyatları bu eşi benzeri görülmemiş tekel hareketiyle 6 dolarlardan 50 dolarlara fırlamıştı. 

Peki oyunun kurucusu olan Comex borsası kendi aleyhine dönen bu duruma nasıl tepki verdi?

Oyun devam ederken kuralları değiştirdiler. "Gümüş Kuralı 7" adında bir karar alarak piyasaya yeni alım girmesini durdurdular ve en önemlisi "kaldıraç teminat oranlarını" (margin requirements) astronomik seviyelere çıkardılar. Hunt Kardeşler, ellerindeki devasa kontratları korumak için bir anda milyarlarca dolar nakit teminat bulmak zorundaydı. Bu nakdi bulamayınca "Margin Call" (teminat tamamlama çağrısı) ile karşılaştılar ve sistem onları mecburen satışa sürükledi.

Tarihe "Gümüş Perşembe" (Silver Thursday) olarak geçen 27 Mart 1980 gününde fiyatlar hızla çakıldı ve piyasa bir anda eski haline döndü. Bu tarihi olay; fiyatlar üzerinde kaldıraçlı kontratların ne kadar etkili olabileceğini ve kaldıraçlı pozisyon taşımanın riskini çok net bir şekilde gösteriyor. 

Hissedar ile Küresel Piyasaları Yakından İzleyebilirsin

Piyasaların yönü okyanus ötesinde belirlenirken, dünyadaki gelişmelerden en hızlı şekilde haberdar olman önemli.

Hissedar uygulaması üzerinden güncel şirket haberlerine ve piyasa analizlerine ulaşabilir, küresel rüzgarların Borsa İstanbul'a ve portföyüne nasıl yansıyabileceğini yakından takip edebilirsin.

"Fiyat Alarmı" özelliği ile hissen belirlediğin seviyeye geldiğinde sana bildirim gönderelim, sen keyfine bak!

Kendi stratejini veriyle oluşturmak ve piyasanın ritminden kopmamak için Hissedar burada!